«Гьар бархIила берхIира булхъаб хIечи ванали»

Маш­гьурси ХIур­хъи­ла ши­ли­зиб ба­хъал бурибти му­­гIял­лимти, гIялимти, поэтуни, пи­­сательти акIубти саби. Иш белкI­­­лизибра илдазирад цали­чи­ла бу­рул­ра.
Шантала диги, хIурмат сархибси пагьмучерси педагог Хизриева Гулжанат Мя­хIям­ма­довна акIубси сари 1936 ибил дуслизир ХIурхъила шилизир. Бузерила зяхIматчиби МяхIяммад Хизриевла ва Разиятла берхъибси, балгунси, уржибси хъалибарглизир халараибси духуси рурси — Гулжанат Хизриева ХIурхъила школализир 10 класс тамандарили гIергъи, МяхIячкъалализибси хьунул адамти бучIахъуси Дагъиста педагогический институтлизи карерхурсири. «Дунъя шалабируси — берхIи, адам шалаируси — багьуди» ибси халкьла бурала илини ункъли балусигъунари. Школализирван институтлизирра ил халаси гъираличил, ункъли ручIусири. Риш­тIахIейчирад историяла дурсри де­б­али дигахъуси рурсили историяла факультет чеббикIибсири. Шко­­­лализибти, институтлизибти су­­нела мугIяллимти Гулжанат Мя­хIям­мадовнани малхIямти, духути, дурхIнас гIяхIси бяркъ бедлугути педагогуни сабливан, гьаннара дигиличил гьанбуршули рирар. Рурсилис багьудицун ахIи, гIяхIти хъали-цIара гIягIнили диъни балути бегIтани, институтлизир ручIуси ил 4 курс тамандарили гIергъи, шери редибсири.
Сунела гIямрула юлдаш Мя­хIям­мад Хизриевичличил Гул­жанат МяхIям­мадовна Сергокъалализир хIеррирули, школализир историяла дурсри кадирхьули рузули, 50 дусцадхIи хIянчи бариб. «ГIяхIси учитель школала бучIантас багьудлумала урунж сай. ПасихIкар му­гIял­лимла насихIятуначи ле­­хIирхъути дурхIнани гIям­ру­лизиб бархьси гьуни бургу. Сунени дурсри кадирхьули калунти дурхIначи хIеръили бирар учительла бузери кьимат­лабируси», – ибси халкьла бурала лебси саби. Гулжанат Мя­хIяммадовнани бучIахъули ка­лунти-ургаб биалли, тухтурти, му­гIяллимти, инженерти, гIилму руркъути ва цархIилти гIяхIти санигIятуни чердикIили бузути, халкьлис багалабиэс хIядурти бахъал адамти леб. Гьаман илди чула учительница Гулжа­нат МяхIяммадовна чераэс гIяхI­ладли башули бирар. Пик­ри­духъахIелли, аргъесли саби сегъуна жавабкардешличилси сабил педагогла санигIят. Ванаси берхIилира, забла гIяхIси ряхIматлира ванзаличир вава-кьар, дегIнуби дашахъуливан, мугIяллимлира сунела пагьму­личил, пасихI­кар­дешличил, ахир агарти дигиличил биштIати дурхI­­назир пагьмуртала урунжуни гьаргдирахъули сари, илдас бархьси гьуни гIеббурули, мурадличи биахъули саби. Илкьяйда, лерил санигIятуначи адамти, гьаланачи мугIяллимли саби хIядурбирути. БучIантала сархибдешунани учительлисра разидеш бихуси саби. Сунени бучIахъули калунтачила, илдала сархибдешуначила Гулжанат МяхIяммадовнани пахруличил ва дуцIарти дигиличил бурули сари.
Адамли сунес дигуси са­нигIят чеббикIили узалли, бузерила сабухъра халаси бирар. Ункъли балуси хIянчи бирули, хIялалли узусили халкьла хIурматра хъярхъли сарху. Гулжанат МяхIяммадовначилара баркаллала гъай чумлизирадра дакьира. Амма, ил пергер мугIяллимцун ахIенну, де­бали гIяхIси нешра, шантачил ралгунси духуси хьунул адамра сари. Макьала белкIес кьас­ба­рибхIели, Сергокъалализиб хIербирутачил, Гулжанат Мя­хIяммадовна ункъли ралутачил ихтилатбарира. Илдани дила пикруми якьиндариб, «Гулжанат Хизриевачила сецад гIяхIти дугьби делкIадра, ха­тIахIериркуд», – бикIулри ле­билра ца мухIлилизибадван. Баркалла биаб Гулжанат Мя­хIям­мадовнас, гIяхIси бурули, гIяхIдеш бирули, чисалра зарал хIебирули хIерируси адамличилацун бирар шанти илкьяйда гъайбикIути.
Сунела гIямрула вархкья МяхIям­мад­личил Гулжанатли 3 уршира 2 рурсира абикьур, илдази гIяхIти багьудлуми касахъили, гIямрула дякьличи дураиб. Гьанна дурхIнала 14 дурхIя ва 13 илдачибад акIубти леб.
50 дус рузули калунси му­гIяллим пенсияличи ар­ря­кьунхIелира акьули руули ахIен. Илала столличир журналти, газетаби сари. Илди чедаибхIели, сунела дудешли Сагид ГIябдуллаевлизи буруси насихIят гьанбикиб: «Дунъяличиб багьудиличиб дурхъаси секIал лебси ахIен, урши. Багьуди бихес мах ахIен, бахес урчи ахIен. Лерилра гIямрулизив учIен урши, цархIилтира бу­чIа­хъен!» Рурси Разиятлира неш­ла санигIят чеббикIили, бехI­бихьудла классуназиб бу­чIути дурхIнас дурсри кадирхьули рузули сари.
БучIантас гIилмула гьуни ибхьули, 50 дусцадхIи дурхI­на­чил рузули калунси Гулжанат МяхIяммадовна 90 дус риубли сари. ЧевяхIси Аллагьли сунес чIумаси арадешличил, уркIилаб разидешличил гIуррара дахъал шалати дусми кьадардараб! Сунечибад акIубталара, илдала дурхIналара сархибдешуначи разирирули, талихIчерли калаб!

Гулжанат Хизриева
МугIяллим пагьмучерси,
Тарих лебил дунъяла
ДурхIнази бяркъяхъурси.

ЗурхIябван верхIел рангли
ХIела дяхI шадли ухаб,
ХIечибад акIубтани
ГIяхIла хабурти дихаб.

Шалати, талихIчерти
Дашаб гIямрула дусми,
УркIилис бахъ гIязизти
Шадли хIербираб дурхIни.

Дирадра азир балга
Кьабулдираб Аллагьли,
Я гьуни баргмабаргаб
ХIечи цалра баллагьли.

Дусми ардашаллира
Калаби ара-сагъли,
Гьар бархIила берхIира
Булхъаб хIечи ванали.

Пергер уршби-рурсбани,
Мурталра гIеррурцаби,
Чарх арали, разили
ХIулкIули хIерриаби.

Басират ХIяжимурадова