Лерилра нушала шикьатIала, чулира заманала гIеркъадешли дурхIнала гьуцI беткайхъахъути, ца лишайзи халдарес вирар — нушани нушаб дигуси тяхIярли илди руркъни. Ишаб мягIничебси — нушаб дигуси тяхIярли. Илкьяйда бетаахъес багьандан, се-дигара бирулра. Пикридулхъули ахIенра чус дурхIнас се дигулил, сегъунти пикруми лерал илдала. Нушала гьуцIли илди нушачибад гьатIира гьарахъбиркахъулра, къаршикартили бетарахъулра.
Гьандикахъая хIушала 13-17 дус диубти дусми. ИлхIели саби жагьси адамли сай «адам» виъни иргъуси. Сунес дигуси секIал лебни, сунела гьар се-секIайчи пикри биъни аргъахъес гьуцIикIуси. БегIтас биалли лехIкахъес дигули ахIен. Илдани чус дигуси барахъес тIалаббирули саби. ХалакабаибхIели хIед дигуси бирен или зигарбикIули саби. Иличирли къаршидеш гьатIира имцIадирули сари.
ИшбархIи селизиба кьабулагардеш дурхIнала? Чидил чедивиркули илди жалтазив?
ИмцIаливан халатани, бегIтани дурхIнала пикруми, илдала иштяхIуни кьабулдирули ахIен. Хаслира, са­гати лугIурбала технологияличил дархдасунти. Ну­шаб дигути секIал дарахъес дигулра. «Се бируси наб хIела хIяз!? Вашен хъули хIянчи бара!», — или вяв­бикIули бикьули вирус нуни бегIти. Сен? Илдала мер­личир диадалри хIуша? Балес хIяжатли саби секьяйда бяркъ бедес хIяжатсил. Илра халаси устадеш саби. Нуша биалли иличила пикридулхъули ахIенра. Са­гаси секIал багьес гьуцI агара. Нуша бегIти сарра ва ну­шани ибси бирес хIяжатси саби или зигардикIулра. ГIе, дурхIни бегIтачи лехIирхъес хIяжатли саби. Бахъ­ли илдачи хъарбарибсира биру. Амма илдала ур­кIи­лизиб децI, гьими ва къаршидеш минадирар. Гьа­­ланачи хIушала дурхIнала уркIиличибси аргъес къайгъибарая. Аргъая, дахъалгъунти анцIбукьуназиб дурхI­­нани хIушала гIямрулизирти шикьатIала, хIу­ша­ни бируси гIебисуси саби.
Гьалаб дурхIнала багьахънибала хазна хIебириб. Дила гъай Интернетличила сари. БегIти, школа, гьалмагъуни, шанти. Илди сабри мисалти. ИшбархIи ­илдала чедибад — Интернет. Дила пикрили, кIиибил жявлил чедибикили саби. ЖагIялла бархIи дакIубирар са­гаси учитель — ИИ (искусственный интеллект).
Къадагъабируси секIал муриси бируси саби. ГIе, хIу­ша­ни тIалаббируси биру дурхIнани. Амма, дигIянали чус ди­гусира барес кьасбиру. Иличибли алкIули саби илдала къунба бугьнила хасият, секIал дигIянбирес. Гьачам барибси вайси секIал бетерхалли, ил кIинайсра тикрарбиру.
МягIничебси — дурхIя пикриикIахъес, сунела баркьудилис сунени жаваб бедлугахъес ва сегъуна-биалра хIянчиличи бурсиварни. ХIушаб дигуси барая или тIалаббирес хIя­жат­деш агара. Илкьяйда чус бетаруси пайдаличила аргъахъни гьалаб саби.

Руслан Ражабов